DEMİRBAŞ MASRAFLARI

- Demirbaş ve yatırım harcamaları nasıl kiracıya ödetiliyor?

Bazı yönetimler, bütçe açığını kapatmak ya da kolaylık olsun diye tüm giderleri tek kalemde “aidat” adıyla tahsil ediyor. Kiracı da bu tutarı yüksek bulsa da, çoğu zaman detayları bilmediği için neden şikâyet ettiğini tam olarak ifade edemez. Bunun sonucunda ortaya çıkan durum da hem kiracı mağdur olur, hem mülk sahibi olan kat maliki üzerine düşen mali yükümlülükten kaçar. Hem de site yönetiminde güvensizlik baş gösterir. Malikin ödemesi gereken yatırım ve demirbaş niteliğindeki giderleri kiracı ödemek zorunda değildir.

- Ev sahibi ile kiracıları karşı karşıya getiren bu karışıklıkları önlemek için ne yapılmalı?

1-Aidatların kalem kalem açıklanması zorunludur. Yönetimler, aylık işletme defterlerini şeffaf şekilde paylaşmalı, her harcamanın hangi amaca yönelik olduğunu göstermelidir.

2-Kiracılar, kira sözleşmelerinde hangi masrafların kendilerine ait olduğunu öğrenmeli, “ortak gider” tanımının sınırlarını bilmelidir.

3-Kat malikleri, kendi mülklerine dair ortak alan masraflarını ödemekten kaçınmamalıdır. Bu sadece bir yasal zorunluluk değil, binanın değerini koruma sorumluluğudur.

4-Yönetim planları güncellenmeli ve KMK’ya uygun hale getirilmelidir. Eski yapılar genellikle bu konuda yetersizdir ve sıkıntılar genellikle yönetim planı boşluklarından doğar.

KONTRATTA VARSA

- Kira kontratına “Tüm aidat ve giderlerin kiracı tarafından ödeneceği” yazılırsa geçerli olur mu?

Kiracı sadece Kat Mülkiyeti Kanunu ve Borçlar Kanunu çerçevesinde “Bağımsız bölümü dairesini kullanırken gerekli olan işlem ve harcamaların gideri” olarak tanımlanabilecek giderlerden sorumludur. Demirbaş ve kalıcı tesisat gideri kiracılara yüklenemez. Kiracılar kontratta yazsa bile bu harcamaları ödemek zorunda değildirler.

- Havuzdaki lüks onarımları kiracı ödemeli mi?

Belirttiğimiz gibi kiracı, sadece olağan yönetim giderlerinden sorumludur. Yatırım ve demirbaş niteliğindeki harcamaların bedelini malik öder. Kiracı bu tür giderleri ödemez. Lüks sayılabilecek yenileme gideri havuzu kullanıyor diye kiracıdan istenemez. Ancak, havuzun işletilmesiyle ilgili günlük ilaçlama, temizlik, aydınlatma, personel ücreti vb. giderler kiracıdan alınabilir.

- Sorunun çözümü için mahsuplaşma mı yapılmalı?

Evet, mahsuplaşma yapılmalıdır. İşletme projesi genellikle yıllık yapılır, çok yıllık yapılmaz. İşletme projesi dönemi bitince mahsuplaşma yapılması, gelir ve giderlerin sıfırlanması gerekir. İster kiracı olalım, ister mal sahibi olalım, bu konuda ısrarcı olmalıyız. Mahsuplaşma yapılmasını ısrarla talep etmeliyiz. Mutlaka bunu sağlamalıyız. Çünkü, apartman ve site yönetimine her ay düzenli olarak ödediğimiz ve aidat olarak nitelendirdiğimiz aylık sabit miktar aslında ortak gider avansıdır. Avans olarak alındığına göre, dönem bitince gerçekleşen gider hesabının yapılması ve ödenen miktarla karşılaştırılmak suretiyle, herkesle ayrı ayrı mahsuplaşmanın yapılması gerekir. Maalesef site yönetimlerinin çoğu bunu yapmamaktadır.🙄