‘ARTIK TIP KİŞİSELLEŞTİRİLİYOR’
Yaşlanmanın biyolojik ve evrimsel temelleri veccedil;veouml;zveuuml;ldveuuml;kveccedil;e kişiselleştirilmiş tıp ile yaşlanma sveuuml;recinin yveouml;netilebilir olduğuna dikkat veccedil;eken Tıbbi Genetik Uzmanı Prof. Dr. Gveouml;zde Yeşil Sayın, veldquo;Bu sveuuml;reveccedil; organların tek tek sağlığından veccedil;ok, yaşama bveuuml;tveuuml;ncveuuml;l bakmayı gerektirir. Bunun iveccedil;in her bireyin kendi sağlık yveouml;netimi iveccedil;in planlar oluşturması ve uygulamaya koyması, bu sveuuml;reveccedil;te aktif katılım sağlaması oldukveccedil;a veouml;nemlidir. Bu nedenle her birey ayrı olarak değerlendirilmeliverdquo; diyor.venbsp;BU BASİT ADIMLARLA YAŞLILIĞA KARŞI KOYUN!
Kişiselleştirilmiş tıp bağlamında her yaklaşımın genetik yatkınlıklar da incelenerek kişiye veouml;zel olması gerektiğini vurgulayan Tıbbi Genetik Uzmanı Prof. Dr. Gveouml;zde Yeşil Sayın, herkes iveccedil;in geveccedil;erli olabilecek yaşlılık karşıtı tavsiyelerini 5 basit ve etkili maddede veouml;zetliyor.
Yaşlılıktan “onlar” sorumlu! 5 basit adımla yaşlılığa meydan okuyun.
1-Beslenme ile hveuuml;cresel sağlığı destekleyin.
Araştırmalar, belirli beslenme alışkanlıklarının hveuuml;cresel yaşlanmayı yavaşlattığını gveouml;steriyor: Sebze, meyve, tam tahıllar, zeytinyağı ve balık gibi omega-3 aveccedil;ısından zengin gıdalar, oksidatif stresi ve kronik inflamasyonu azaltıyor. 2018versquo;de The Lancetversquo;te yayınlanan bir veccedil;alışma, Akdeniz diyetinin kardiyovaskveuuml;ler hastalık riskini %30 oranında azalttığını gveouml;sterdi. Yaban mersini, ıspanak, ceviz ve bitter veccedil;ikolata gibi antioksidan aveccedil;ısından zengin gıdalar, serbest radikallerin neden olduğu hveuuml;cre hasarını veouml;nlveuuml;yor. veOuml;zellikle C ve E vitamini ile polifenoller bu sveuuml;reveccedil;te etkili oluyor. Hayvan veccedil;alışmalarında, kalori alımının %20-30 azaltılması veouml;mrveuuml; uzatmış ve yaşa bağlı hastalıkları azalttığı gveouml;sterildi.venbsp;
2-Egzersiz ile vveuuml;cudu ve zihni gveuuml;veccedil;lendirin.
Fiziksel aktivite, yaşlanmaya bağlı kas kaybı (sarkopeni) ve bilişsel gerilemeyi veouml;nlemede kritik bir rol oynuyor. Journal of Aging and Physical Activityversquo;de yayınlanan bir meta-analiz, dveuuml;zenli egzersizin yaşlı bireylerde fonksiyonel kapasiteyi %20 artırdığını gveouml;steriyor.
3-Uyku ile hveuuml;cresel onarımı tetiklemek elinizde.
Uykunun yaşlanmayı yavaşlatmada kritik bir faktveouml;r olduğuna dikkat veccedil;ekenvenbsp;Prof. Dr. Gveouml;zde Yeşil Sayın, veldquo;Yetersiz uyku, yaşlanmayı ve inflamatuar sveuuml;reveccedil;leri tetikler. Sleep dergisinde 2020versquo;de yayınlanan bir veccedil;alışma, dveuuml;zenli 7-9 saat uykunun bilişsel işlevleri koruduğunu ve demans riskini azalttığını gveouml;sterdiverdquo; diyor.venbsp;
4-Stresi yveouml;neterek kronik inflamasyonu azaltın.
Kronik stres, kortizol seviyelerini artırarak inflamasyonu ve yaşlanmayı hızlandırıyor. Nature Reviews Immunologyversquo;de yayınlanan bir makale, stresin bağışıklık sistemini zayıflatarak yaşa bağlı hastalıkları tetiklediğini vurguluyor. veOuml;rneğin; gveuuml;nde 10-15 dakika meditasyon, stres hormonlarını azaltarak zihinsel dayanıklılığı artırmaya yardımcı oluyor. Aile ve arkadaşlarla geveccedil;irilen zaman da duygusal sağlığı gveuuml;veccedil;lendiriyor ve stresle başa veccedil;ıkmayı kolaylaştırıyor.venbsp;
5-Bilişsel sağlığı destekleyin.
Bilişsel gerilemenin yaşlanmanın en bveuuml;yveuuml;k endişelerinden biri olduğuna dikkat veccedil;ekenvenbsp;Prof. Dr. Gveouml;zde Yeşil Sayın,venbsp;veldquo;Ancak, beyin plastisitesini destekleyen aktiviteler bu riski azaltabilir. Neurology dergisindeki bir veccedil;alışma, bilişsel olarak uyarıcı aktivitelerin Alzheimer riskini %30 oranında azalttığını gveouml;sterdiverdquo; diyor.venbsp;
-Satranveccedil;, bulmaca veya yeni bir dil veouml;ğrenmek gibi aktiviteler beyin sağlığını korur.
-Yeni beceriler veya hobiler edinmek, nveouml;ronal bağlantıları gveuuml;veccedil;lendirir.
-Grup etkinlikleri, bilişsel ve duygusal sağlığı destekler.😙