Alzheimer tedavisinde yeni ufuklar-2 Diyabet ilaçları umut veriyor
Son dönemin en çok konuşulan gelişmelerinden biri, diyabet ve obezite tedavisinde kullanılan GLP-1 reseptör agonistlerinin Alzheimer için test edilmeye başlaması.
Özellikle semaglutide adlı ilaç, fare deneylerinde beyin iltihabını ve hücre ölümünü azaltarak umut verici sonuçlar verdi. Bu başarı üzerine büyük insan çalışmaları Evoke ve Evoke plus çalışmaları 2021 de başlatıldı, 2026 sonunda ilk sonuçlarının duyurulması bekleniyor.
Bu ilaçların aynı zamanda beyin damarlarını koruyarak, kan-beyin bariyerini güçlendirerek, sinaptik bağlantıları destekleyerek de fayda sağladığı düşünülüyor. Dahası, tip 2 diyabetli hastalarda GLP-1 agonisti kullananların demans riskinin yüzde 53 daha düşük olduğu bulundu. Amerika ve Danimarka’dan elde edilen veriler de bu sonucu destekliyor: GLP-1 tedavisi alan diyabetlilerde Alzheimer hastalığı riskinin yüzde 64’e kadar azaldığı saptandı. Henüz kesinleşmiş sonuçlar yok ama bu bulgular, diyabet ve obezite tedavisinde kullanılan bu ilaçların Alzheimer’a karşı da güçlü bir koruma potansiyeline sahip olabileceğini gösteriyor.
Yine diyabet tedavisinden tanıdığımız SGLT-2 inhibitörleri, Alzheimer araştırmalarında karşımıza çıkıyor. Bu ilaçlar idrarla şeker atılımını artırarak kan şekerini düşürüyor. Ancak bunun ötesinde beyindeki inflamasyonu azaltma, oksidatif stresi düşürme ve nöronal hayatta kalmayı artırma gibi etkilerinin Alzheimer riskini azaltabileceği düşünülüyor.
Diyabet ilaçlarının Alzheimer tedavisinde riski azaltması hasta olmadan diyabeti önlemenin ve sağlıklı hayat alışkanlıklarını sürdürmenin önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.