VistaVision nasıl bir deneyimdi

Paul Thomas Anderson filmi, Hollywood’un 1957–1961 arasında kullandığı VistaVision teknolojisiyle çekti. Klasik 35 mm. filmlerde görüntü dikey olarak ilerlerken, VistaVision’da yatay akıyor ve bu sayede her kare neredeyse iki kat büyüyor. Bu da görüntüye benzersiz bir keskinlik kazandırıyor. Hitchcock’un da “Vertigo” ve “North by Northwest” gibi filmlerinde kullandığı format bu. O dönemin en net, en derinlikli görüntülerini bu sayede elde etti.

Zamanla VistaVision unutuldu ama geçen sene yeniden moda oldu. “The Brutalist” de aynı formatla çekilmişti. Birçok yönetmen, artık pek kullanılmayan bu teknikle yeni filmlerini çekiyor. Aslında bu çabalar, Hollywood’un izleyiciyi sinema salonlarına döndürme stratejisi. Tıpkı Christopher Nolan’ın “Oppenheimer” filminde olduğu gibi “One Battle After Another”da da format tanıtım kampanyasının büyük bir parçası.

Bazı sinemalarda izleyicilere “Hangi formatta izledin?” yazılı küçük kartlar dağıtılıyor. ABD’de şu anda filmin altı farklı versiyonu vizyonda. Hepsini izlemek adeta bir oyun haline geldi, ciddi ciddi farklı perdelerde aynı filmi izleyenler var.

Özellikle otomobil kovalamaca sahnesinin IMAX versiyonunda olağanüstü göründüğü söyleniyor. Ben de bir kez daha IMAX’te izleyeceğim ama ilk olarak Los Angeles’ta Vista Sineması’nda VistaVision formatında izledim.

Zaten dünyada VistaVision gösteren yalnızca dört salon var: Los Angeles, New York, Boston ve Londra’daki salonlara Warner Bros. özel kurulum yaptı. Los Angeles’taki Vista Theater’ı kısa süre önce Quentin Tarantino satın alıp kapanmaktan kurtarmıştı. Bu film için stüdyo yeni ve daha geniş bir perde de kurmuş.

Gösterimlerin neredeyse tamamı dolu, akşam seanslarının hiçbirine bilet bulunmuyor. İnsanlar en iyi koltuğu kapmak için, eski günlerde olduğu gibi, bir saat önceden kuyruğa giriyor.

Açıkçası VistaVision’ın farkını tam olarak anlayamadım; sigara yanıkları, projektör izleri, zaman zaman titreyen görüntü ve dijitalin aksine “gerçek film” hissi dışında bir şey kaçırdım mı emin değilim.

“One Battle After Another” dili ve görüntüsüyle özellikle eski bir sinema filmi gibi çekilmiş. Bu yüzden de yönetmenlerin çok sevdiği eski format uymuş. Ama VistaVision’da izleyemeyen sinemaseverler de üzülmesin. Format, işin eğlence kısmı sadece.