BAKIM ÜCRETİNİ KİRACI ÖDER  

- Asansör bakım ücretlerini kiracı mı ev sahibi mi öder?

Asansörün servis ve elektrik bakım ücretleri ile yıllık periyodik muayene bedellerini kiracı öder. Ancak asansörün yenisi ile değişimi ya da yeni parça ilavesi gibi masrafları kat maliki yani ev sahibi karşılar.

- Kontrol ücreti nasıl belirleniyor?

Asansör periyodik (yıllık) kontrol ücreti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nca durak sayısına göre taban ve tavan fiyat aralığı olacak şekilde belirleniyor. Her yıl ilan edilen yeniden değerleme oranını geçmeyecek şekilde güncelleniyor. İlgili İdare (Belediye/İl Özel İdare) ile A Tipi Muayene Kuruluşu protokol imzalarken Bakanlıkça belirlenen bu taban ve tavan fiyat aralığında kalmak koşuluyla ücret belirliyorlar.

YÖNETİMİN ELİ KOLU BAĞLI

- Gönüllü ve profesyonel yöneticiler nasıl sıkıntı yaşıyor?

Bugün Türkiye’de binlerce apartman gönüllü yöneticiler tarafından idare ediliyor. Bu insanlar çoğu zaman hiçbir ücret almadan, sadece binanın düzeni bozulmasın diye bu görevi üstleniyor. Fakat en ufak teknik veya hukuki sorunda suçlu koltuğuna oturtulan gönüllü kişi oluyor.

Bir yanda mevzuatın getirdiği yükümlülükler, diğer yanda sakinlerin baskısı. Yönetici adeta “kapatırsa suçlu, kapatmazsa suçlu” çıkmazında bırakılıyor. Profesyonel bina ve site yöneticileri de aynı risk altında. Profesyoneller, mevzuata tam uygun şekilde asansörü kapattıklarında bile çoğu zaman hedef haline geliyor. Birçok apartman ve sitede, asansör dairesinin kapısı şiddet uygulanarak kırılıyor ve sistem bilinçsizce tekrar devreye alınıyor. Bu kişiler farkında olmadan cana kast fiilini işliyorlar; aynı zamanda hem yöneticiye hem de asansör firmasına ciddi bir hukuki risk oluşturuyorlar. Yani mesele yalnızca bilinçsizlik değil sorumluluğun doğru kişi ve kurumlara dağıtılmamasından kaynaklanan yapısal bir sorun.

YASAL REVİZYON GEREKİYOR

- Sorunun çözümü için ne yapılmalı?

Bu konuda artık yasal bir revizyon yapılması şart. Kırmızı etiketli bir asansörün kapatılması, mühürlenmesi ve hizmetten men edilmesi, açıkça denetimi yapan kurumun veya ilgili idarenin görevi haline getirilmelidir. Yöneticiye düşen görev; bu raporu dikkate almak, onarım sürecini organize etmek ve mali kısmı yönetmektir. Asansör güvenliği bireysel vicdan değil, kurumsal denetim meselesidir. Kırmızı etiket bir kâğıt parçası değil, hayat kurtaran bir uyarıdır. Fakat bu uyarının anlamını kaybetmemesi için sorumluluk zincirinin doğru çalışması gerekir. Yöneticiler, belediyeler ve denetim firmaları arasında açık bir görev tanımı olmadan, her kırmızı etiket potansiyel bir trajedinin habercisidir.

PELİN’İ HAYATTAN KOPARDI

- Mersin’in Tarsus ilçesinde yaşayan 27 yaşındaki Pelin Kıyga, 1 Ekim sabahı işe gitmek için evinden çıktıktan sonra 7’nci katta asansöre binmiş, asansör 2’nci katta arıza yapmıştı. Kıyga’nın bulunduğu kabin zemine çakılmış, ağır yaralı hastaneye kaldırılan Kıyga, kurtarılamamıştı. Soruşturma kapsamında eski asansör firması yöneticisi Sadık Sökmen, yeni asansör firması yöneticisi Mahmut Köse ile çalışanı Murat Abalı ve site yöneticisi Fatih Mehmet Ceylan ‘taksirle ölüme sebebiyet verme’ suçlamasıyla tutuklanmıştı. Kazadan bir süre önce sitede yaşayanların apartmana ait WhatsApp grubunda asansörde 1 aydan uzun süredir arızalar yaşandığını gündeme getirdiği, sorunların devam etmesi nedeniyle yönetimin yeni bir firma ile bakım sözleşmesi yaptığı iddia edilmişti.