Değişen nüfus yapısı sosyal güvenliği zorluyor

Nüfus verileri sosyal güvenlikteki tehlikeyi gözler önüne seriyor. Demografik yapımız değişiyor, genç ve çalışma çağındaki nüfus hızla azalırken, emekli ve yaşlı nüfus artıyor. Bu durum da sosyal güvenlikteki tüm dengeli değiştiriyor. Peki bu tehlike nelere yol açıyor, hangi adımlar atılmalı? Detaylarıyla ele aldık...

SON günlerde hem okuyucular hem eş dost, sosyal güvenlikte yapılan köklü değişimleri, ‘hayırdır, neler oluyor?’ diye merak ediyor. Haklılık payı var, Meclis’te görüşülen ve önümüzdeki günlerde yasalaşacak olan kanun tasarısı ile ihya prim oranı değişecek, emeklilik için borçlanma tutarı artacak, prime esas kazanç tutarı değişecek, emeklilik prim kesintileri yükselecek, işverene verilen teşvikler azaltılacak. Ayrıca genel sağlık sigortası primi yükselecek ve gelecek yıl emeklilik için aylık bağlama oranları değişecek. Bunların tamamına yakını da 1 Ocak 2026’nın başında uygulamaya girecek. Tüm bunları alt alta koyduğumuzda haliyle çalışanlarda, ‘neler oluyor?’ endişesi yaratıyor. Aslında bu sorunun cevabını, TÜİK, geçtiğimiz günlerde yayımladığı, dönemsel yaş grubu ve cinsiyete göre nüfus oranları ile verdi. Dikkat ettim, TÜİK, nüfus verilerini açıkladığında; çoğunluk, nüfustaki artışa, kadın ve erkek nüfus oranı odaklandı. Oysa TÜİK’in açıkladığı veriler, hızla artan tehlikenin boyutunu ortaya koydu; demografik yapı değişiyor, genç nüfus sayısı dramatik şekilde azalıyor, buna karşın yaşlı nüfus hızla artıyor. Bu değişim de öyle uzun yıllara sari değil; sadece bir yıl içinde, hatta 2025’in 10 ayında yaşandı. Detaylarını paylaşayım.

ÇALIŞACAK KİŞİ SAYISI GERİLİYOR

TÜİK’in açıkladığı verilere göre 2024’ün Ocak-Eylül döneminde 5.1 milyon olan 0-4 yaş grubu, 2025’in aynı döneminde 252 bin 509 kişi azalarak, 4.8 milyona geriledi. Geçen yılın 9 aylık döneminde bu yaş grubunun toplam nüfus içindeki oranı yüzde 6 iken, bu yılın aynı döneminde yüzde 5.7’ye düştü. Benzer şekilde, geçen yılın 9 aylık döneminde 6.4 milyon olan 5-9 yaş grubu, bu yılın aynı döneminde 214 bin 750 kişi azalarak, 6.2 milyona geriledi ve bu yaş grubunun toplam nüfus içindeki oranı yüzde 7.5’ten yüzde 7.2’ye düştü.

Böylece, 2024’ün 9 ayında 11.5 milyon olan 5-9 yaş grubunun sayısı 2025’in aynı döneminde 11.1 milyona ve bu yaş grubunun geçen sene toplam nüfus içindeki oranı yüzde 13.5’den, bu yıl yüzde 12.9’a geriledi. TÜİK verilerinden bir detayı daha paylaşayım, 20-24 yaş grubu, yani çalışma çağındaki nüfus, 2024’ün 9 ayında 6.3 milyon iken, bu yılın aynı döneminde 6.2 milyona geriledi ve bu yaş grubunun toplam nüfus içindeki oranı da yüzde 7.4’ten, 7.3’e düştü.