YAŞLI NÜFUS YÜZDE 16’YA YAKLAŞTI

Yaşlı nüfus oranı ne olmuş? Mesela, son bir yılda en yüksek artış 75-79 yaş gurubunda yaşanmış. TÜİK verilerine göre, 2024’ün Ocak-Eylül döneminde 1.6 milyon olan 75-79 yaş grubu, 2025’in aynı döneminde 1.7 milyonun üzerine çıkmış ve bu yaş grubunun toplam nüfus içindeki oranı yüzde 1.9’dan, 2.1’e yükselmiş. Benzer şekilde 2024’ün 9 ayında 3.2 milyon olan 65-69 yaş grubunun sayısı bu yılın aynı döneminde 3.4 milyona yükselerek, toplam nüfus içindeki payı yüzde 4’e ulaşmış. Bir hesap yaptım, 60-89 yaş grubunun 2024’te sayısı 12.9 milyondan, 643 bin artarak bu yıl 13.5 milyona çıkmış. Bu yaş grubunun toplam nüfus içindeki payı ise yüzde 16’lara yaklaşmış. Ve bunların hepsi de son bir yılda yaşananlar.

EMEKLİLİK YAŞINDA ARTIŞA GİDİLİR Mİ?

Bu veriler bize neyi anlatıyor? Demografik yapımız değişiyor, genç ve çalışma çağındaki nüfus hızla azalırken, emekli ve yaşlı nüfus artıyor. Bu durum da sosyal güvenlikteki tüm dengeli değiştiriyor. Nitekim SGK’nın son açıkladığı verilere baktığımızda aktif/pasif oranı yüzde 1.60’a gerilemiş durumda. Yani 1.60 çalışan, 1 emekliye bakıyor. Bu oran geçmiş yıllarda da çok iyi değildi ama hiç bu seviyeleri görmemiştik. Projeksiyon yaparsanız, bir çalışanın bir emekliye bakacağı dönemler çok uzak değil; hele de demografik değişim bu kadar hızlı olmaya devam ederse.

Bu durum bazı önlemler almayı gerektiriyor. Ya sosyal güvenlik sistemini destekleyici modeller geliştireceksiniz ya da mevcut durumun şartları değiştireceksiniz. İşte, şu sıralar yapılan da bu, mevcut durumun şartları değiştiriliyor. Emeklilik prim kesintisi artırılıyor, prime esas kazançlar değiştiriliyor, aylık bağlama oranında değişiklik yapılmaya çalışılıyor, genel sağlık sigortası prim artırılıyor. Bunlar sosyal güvenlik sisteminin mali açıdan sürdürülebilirliğini artırmaya yönelik adımlar.

İşin aslını isterseniz, son dönemde atılan adımları, sosyal güvenlikte sessiz reform olarak da yorumlayabiliriz. Bunların sonucunda emeklilik yaşında da artışa gitme zorunluluğunu getirir mi? Bugünden yarına zannetmiyor ama şunu biliyorum, atılan bu adımlar geçici çözümler, asıl yapılması gereken ise sosyal güvenlik sistemini destekleyici modelleri geliştirmek. Bunu da biran önce yapmak. Çünkü bugün iyileştirme adına ne yaparsanız yapın, meyvelerini en erken 25 yıl sonra alırsınız.