Buzul savaşlarına hoş geldiniz

ESKİLERDEN bilge bir insan “savaş, politikanın uzantısıdır” demiş.

Onun kadar bilge başka bir insan da “Siyaset de savaşın uzantısıdır” buyurmuş.

Maalesef günümüz dünyasında hemen her bölge bir savaş alanına dönüşmüş vaziyette.

Tabii dünyanın ucundaki buzullar da bu durumdan kendini kurtaramıyor.

Gözlerden en uzak yer, Güney Kutbu’nun buzul kıtası Antarktika son dönemde dünyanın yeni savaş alanına dönüşmüş durumda.

Dünyanın buzul kıtası 1959’daki anlaşmayla birlikte barış, bilim ve işbirliği bölgesi olarak koruma altına alınmış.

Ama bugün fiiliyatta siyaset, jeopolitik ve potansiyel enerji çatışmalarının bir araya geldiği bir savaş alanı.

Failler tanıdık.

ABD: Güney Kutbu’nda en büyük bilimsel ve lojistik kapasiteye sahip. Mevcut durumunu korumaya çalışırken bir taraftan da Çin ve Rusya’nın buzullardaki etkisini kısıtlamaya çalışıyor.

Rusya: Bölgede bilim istasyonlarının yanı sıra balıkçılık ve jeofizik çalışmalarında en önemli aktörlerden biri.

Çin: Tahmin edileceğiniz gibi bölgede en hızlı büyüyen güç. Bilim istasyonları Batı’nın tepkisini çekiyor. Çünkü ileride sivil ve askeri hedefler doğrultusunda kullanılacağı düşünülüyor.

Bir de buzul kıtasında toprak iddiasında olan ve doğal bir çatışma alanı oluşturan devletler var: İngiltere, Fransa, Avustralya, Yeni Zelanda, Norveç, Arjantin ve Şili.

İngiltere birkaç gün önce Antarktika’ya yönelik 2035 strateji belgesini açıkladı.

Özetle şöyle diyor: “Kıtanın bilimsel çalışmalar için barışçıl biçimde kullanılmasına tam destek veriyoruz ama Britanya’ya ait bölgenin idaresinden vazgeçmiş değiliz.”

Türkiye de 2019’dan bu yana buzul kıtada bilimsel çalışmalar yapıyor.

Fakat Antarktika’daki bilimsel havanın ötesinde dünyanın içinde bulunduğu siyasi çatışmanın izdüşümü yaşanıyor.

Rusya’nın bölgedeki kaçak balıkçılık faaliyetleri, Çin’in askeri ve jeostratejik hedefleri bugünlerde daha çok göze batıyor.

Antarktika’nın ev sahibi sayılan 40 milyon penguen ve buzullardaki balinalar için karidese benzer bir canlı olan kril temel besin kaynağı.

Rus, Çin ve Japon balıkçılar da büyük teknelerle kaçak olarak bunları avlıyor.

İnternette bulup izleyebilirsiniz, Antarktika yakınlarındaki doğa savaşçıları, son zamanlarda bu teknelerle gerçek anlamda bir savaş veriyor. Kovalıyor, çarpıyor, çatışıyorlar...

1991 Madrid Protokolü’yle Antarktika’da madencilik bilimsel çalışmalar haricinde yasaklanmış durumda. 2048’de bu durum yeniden değerlendirilecek ve asıl kıyamet muhtemelen o zaman kopacak.

Bölgede askeri faaliyetler de anlaşma çerçevesinde yasaklanmış durumda. Ancak Çin ve Rusya bu konuda da diğer ülkelere muhalif vaziyette.

Bunun yanı sıra Trump yönetimi maliyet azaltmak için bu yıl ABD’nin Antarktika’daki faaliyetlerini kısıtladı. Bu da yeni savaş alanını Rusya ve Çin’e bıraktığı eleştirilerine yol açıyor.

Özetle sadece iklim sorunu yetmezmiş gibi insanoğlu siyasi kutuplaşmasını da Güney Kutbu’na taşımış vaziyette.