Hepimiz risk altındayız… Kontrolsüz sosyal medya kullanımı ‘Beyin çürümesi’ni tetikliyor

Son 1 yılda yazdığım yazılar, yaptığım röportajların içeriklerine baktım şöyle bir. Trafikte daha çok kavga ettiğimizi, birbirimize karşı olan tahammülsüzlüğümüzün çoğu zaman büyük, fiziksel kavgalara dönüştüğünü, birbirimizi dinlemediğimizi, dinlesek de anlamadığımızı, empati yoksunluğu çektiğimizi, özellikle ergenler ve genç yetişkinler arasında, sosyo- ekonomik seviye fark etmeksizin, zorbalığın yayıldığını söylemem mümkün. Bu başlıklar özelinde konuştuğum uzmanlar, “toplumsal yozlaşma” ve bunda da “sosyal medya” etkisine özellikle vurgu yapmış. 2-3 video seyredip, kedi videolarına gülmek gerçekten bu kadar etkili olabilir mi? Cevap, Amerikan Psikoloji Derneği’nden (APA) geldi. TikTok, Instagram Reels ve YouTube Shorts gibi kısa video paylaşım platformlarının yoğun kullanımının dikkat ve hafızanın yanı sıra dürtü kontrolünde olumsuz etkileri olduğu ve beyin çürümesine yol açabileceği ispatlandı. Ne mi bu “beyin çürümesi?”

SAĞLIKLI BİREY VE TOPLUM İÇİN SOSYAL MEDYA İLE ARAMIZA MESAFE ŞART

Hadi doğruyu söyleyin, yazının girişini okumaya başladıktan kaç saniye sonra gözünüz telefonunuza kaydı? Ya da şöyle sorayım okuduğunuzu anlamakta, bir işe odaklanmakta zorlanıyor veyahut sürekli olarak bir şeyleri kaçırıyormuş gibi hissediyor musunuz? Yorgun, stresli ya da unutkan mısınız? Karar verme becerileriniz, duygusal tepkileriniz, sosyal bağlantılarınız zayıflıyor mu? Uykuya dalmak, bir bilgiyi ya da mesela birinin telefon numarasını hatırlamak daha mı güç?

ANKSİYETE, STRES VE ODAKLANMADA ZORLUK

“O zaman internette ve sosyal medyada kaç saat geçirdiğinize bir bakın” diyor Nöroloji uzmanı, Prof. Dr. Derya Uludüz ve ekliyor: “Çünkü tüm bu saydıkların aslında ‘beyin çürümesi’nin bir etkisi. ‘Beyin çürümesi’ bir tanım değil zihinsel bozulma, tükenmişlik ve bilişsel gerilemeyi anlatan bir metafordur. Düşünme yeteneği, odaklanma, zihinsel kapasitede ortaya çıkan olumsuz etkilerdir. Dijital dünyada geçirilen uzun saatler beynin bilgi işleme kapasitesini zorlar, bilişsel işlevlerini köreltir. Dikkat süresinin azalması, anksiyete, yorgunluk, problem çözme becerilerinde zayıflama gibi olumsuzluklara yol açar. Dolayısıyla ruhsal ve fiziki açıdan sağlıklı bir birey ve toplum olmak istiyorsak sosyal medya başta dijital dünya ile aramıza bir mesafe koymak şarttır.”