ORTAMDAKİ TÜM SESLER AYIRT EDİLEBİLİR

Sanatçı Güllü’nün o geceki ses kaydı üzerinden gidersek... Ortada video var ve analize giden ses de videodan alıntı. Yani seslerin kimlere ait olduğu belli. Geriye ne kalıyor? Müzik gibi, o an geçen otomobilin sesi gibi, bizim ‘dış ses’ dediğimiz ortam sesinin yüksekliğinden kaynaklı konuşulanların duyulamaması, anlaşılamaması... İşte duyulamayan, anlaşılmayan bu seslerin anlaşılır, duyulabilir hale getirilmesi ses analizinin bir parçasıdır; ‘gürültü azaltma’ ya da ‘ses iyileştirme’ deniyor. Sesin, arkadaki sesin ortam sesinden tamamen ayrılması, gürültünün azaltılması, tek sese odaklanma ve o sesin anlamlı hale getirilmesi ve hatta 4-5 blok ötedeki başka bir sesin dinlenmesi, öne çıkarılması, netleştirilmesi... Hepsi mümkün.

SAĞLAM BİR DELİL SAYILABİLMESİ İÇİN BİRDEN ÇOK ANALİZ YAPILMALI

- E, sosyal medyada çoğu kişi yapay zekâ ile bunu yaptı zaten...

Hayır, benim bahsettiğim öyle bir şey değil. Sesin; hangi profesyonel makine ile hangi teknik ve taktikler kullanılarak, kim tarafından işlendiği yani çözümlendiği, bunu yaparken uluslararası standartlara uyulup uyulmadığı, bu işlemi yapanın uzmanlığı ile toplumsal algılardan ne kadar uzak ve dosyaya ne kadar hâkim olduğu gibi parametreler, doğru ya da doğruya en yakın sonuca varmak için çok önemlidir. Zaten sunulan bilirkişi raporunun -ki bu TÜBİTAK’ın hazırladığı da olabilir- geçerli olabilmesi için tüm bu saydığım parametrelerin denetlenebilir ve doğrulanabilir olması şarttır.

Yani bu rapor, bağımsız bir laboratuvara, benzer araç, teknik ve taktikler kullanılarak inceletildiğinde aynı sonuca ulaşabiliyorsak o zaman sorun yok, bu sağlam bir delildir. Fakat aynı sonuca ulaşamıyorsak o zaman bu, büyük bir sorundur.

Hukuki süreçlerde ses kayıtlarının güvenilirliği genellikle işte bu noktada tartışma ve itiraz konusudur. Mahkemede delil olarak sayılabileceği ve de adaletin doğru tecelli edebilmesi için ses analizlerinin tarafsız ve bilimsel yöntemlerle yapılması, manipülasyon içermemesi, yetkin kişiler ve son teknolojik cihazlarla, laboratuvar ortamında yapılması şarttır. ‘Gerçeğin sesi’ne ancak bütüncül analizlerle ulaşılır.