Nasıl bir yalnızlık nasıl bir sosyallik

Bir zamanlar geçmişe veda ve geleceğe umutla girmek adına yapılan yılbaşı kutlamaları, partileri yavaş yavaş aralık ayına yayılan arkadaş buluşmalarına dönüştü.

Özellikle de çağımızın yeni iletişim platformu ‘WhatsApp’ gruplarında birbirlerini neredeyse hiç görmeden sohbet eden arkadaşlar -sanki biraz da suçluluk duygusuyla- yıl bitmeden yüz yüze buluşmak için tarihler belirlemeye, mekân aramaya başlıyor.

Bir süre bu güzel telaş devam ediyor ve sonra o büyük gün geliyor ve buluşuluyor. Hiç kuşkum yok herkes bu buluşmalardan çok mutlu oluyor, birbirini çok seviyor ama maalesef yıl içinde büyük bir bölümü bir türlü bir araya gelecek vakit bulamıyor.

Bir araya gelebilenlerin büyük bölümü de iş gereği sosyal organizasyonlarda birbirlerini görüyor.

Ve sonuçta ‘senede bir gün’ yaşanıyor istemesek de. İş odaklı görüşmeleri ve aile buluşmalarını, yazışmaları, telefon sohbetlerini bir yana koyarsak hepimizin ‘sosyal bağlantıları’ her geçen gün azalıyor, zayıflıyor.

Giderek daha artan bir hızla sanal dünyanın gerçekliğini dostluk, arkadaşlık adına yaşıyoruz, hayatlarımızı farklı bir biçimde kurguluyoruz...

ÖNEMLİ BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU

Oysa Dünya Sağlık Örgütü/ WHO Komisyonunun 30 Haziran 2025’te yayınladığı ‘Social Connection: Sosyal Bağlantı Raporu’na göre ‘yalnızlık ve sosyal izolasyon geç olmadan ele alınması gereken çok önemli bir halk sağlığı sorunu.

Hızına yetişemediğimiz toplumsal, ekonomik ve teknolojik değişimler yaşamı algılayış, çalışma ve birbirimizle ilişki kurma biçimlerimizi yeniden şekillendiriyor. Hazırlanan raporun sonuçlarına göre dünya genelinde ortaya çıkan tabloda yaklaşık her altı kişiden biri yalnızlık yaşıyor.

2014-2023 yılları arasında yapılan araştırma dünya genelinde insanların tahmini yüzde 16’sının yalnızlık yaşadığına, en çok da 13-17 yaş arası ergenlerin, yaşlıların, düşük gelirlilerin ve marjinal grupların yalnızlıktan etkilendiğine işaret ediyor.

Sosyal kopukluk yalnızlıkla birlikte ölüm riskini de artırıyor.

WHO’ya göre “Tam bir fiziksel, zihinsel sağlığın tanımında sosyal refah, hastalık ya da engelli bir durumun yokluğu kadar sosyal bağlantı da sağlığın ayrılmaz parçası”.

Tek yapmamız gereken insanlık tarihi boyunca olduğu gibi yakınlarımız, arkadaşlarımız ve sevdiklerimizle daha sık bir araya gelmek, yüz yüze konuşmak, önemli ya da önemsiz herhangi bir konuyu tartışmak, en önemlisi de sevinçleri, dertleri üzüntüleri paylaşmak.

Yoksa günün birinde sosyal medya mecralarında uzun süredir reklamı yapılan AI / Yapay Zekâ ile yabancı dil öğrenme programlarına benzer yöntem bu sorunu önlemek amacıyla kullanılabilir.

‘AI ile arkadaşlık’ dönemi başlayabilir. Ki şimdiden başladığı söyleniyor ama ne kadar sağlıksız olduğu sanırım bilinmiyor...