2025 yılının devredeni çok

2025 yılı tabiri caizse ‘rüzgâr gibi’ geçti. Uluslararası gündem açısından neredeyse olaysız ve ABD Başkanı Donald Trump’sız bir günümüz geçmedi.

GAZZE’DE ATEŞKES

7 Ekim 2023’te Hamas baskınıyla başlayan ve İsrail’in kanlı müdahalesiyle devam eden Gazze krizi yılın en zorlu başlıklarından biriydi. İsrail’in Hamas’ı teslim olmaya zorlayacağı hesabıyla Gazze Şeridi’ni abluka altına alarak yüzbinlerce insanı açlığa mahkûm etmesi bir yandan uluslararası tepkileri tetiklerken bir yandan da ateşkes çağrılarını beraberinde getirdi.

ABD Başkanı Trump’ın da İsrail’e baskısı, Türkiye ve Katar gibi ülkelerin de devreye girmesiyle savaşın 733’üncü gününde nihayet ateşkes sağlanabildi.

İKİNCİ AŞAMA SANCISI

ANLAŞMAYA göre Hamas’ın elindeki son rehinenin de teslim edilmesiyle ikinci aşamaya geçilmesi gerekiyor. Hamas, henüz çatışmalarda öldüğü tahmin edilen son rehine, İsrailli güvenlik görevlisi Ran Gvili’yi teslim etmiş değil.

Ayrıca planın ikinci aşamasında göreve başlayacak Uluslararası İstikrar Gücü konusunda henüz bir netliğe varılamadığı anlaşılıyor.

İsrail, Hamas’ın silahsızlandırılmasını şart koşarken Arap ülkeleri Hamas ile karşı karşıya gelme riski nedeniyle Gazze gücü için bir taahhüt altına girmekten uzak duruyor. İsrail, Türk askerinin Gazze’de görev almasını ise reddetmeyi sürdürüyor.

Öte yandan pazartesi günü İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Trump’ın Florida’da yapacakları görüşmede ikinci aşamaya geçiş konusunda ilerleme olabileceği beklentisi de söz konusu.

UKRAYNA ÇIKMAZI

TRUMP, ocak ayında göreve başlamadan Ukrayna meselesini 24 saatte çözebileceğini öne sürmüştü. Lakin hesabı tutmadı. Gelinen noktada Ukrayna’nın oluruyla hazırlanmış 20 maddelik bir plan tartışılıyor. Toprak tavizinin nasıl olacağı, Ukrayna topraklarında bulunan Rus işgali altındaki Zaporojye nükleer santralının kimde kalacağı, nasıl işletileceği çözülmüş değil.

Rus lideri Vladimir Putin, masada ya da sahada hedeflerine ulaşacaklarını söylerken Ukrayna’yı Rusya ile arasında tampon olarak gören Avrupa da Kiev ordusunu destekleme için kaynak arayışını sürdürüyor.

BATI’DA EKSEN KAYMASI

UKRAYNA kriziyle birlikte Transatlantik çatlak da daha bir görünür oldu.