BATI’DA EKSEN KAYMASI
UKRAYNA kriziyle birlikte Transatlantik çatlak da daha bir görünür oldu.
ABD’nin süper güç olduğu tek kutuplu siyasi düzenden ABD, Çin, Rusya, Hindistan gibi nükleer güçlerle Brezilya, Güney Afrika, Türkiye gibi bölgesel güçlerin öne çıktığı bir sisteme geçişle ilgili süreç devam ederken Trump Yönetimi, Avrupa’nın güvenlik yükünü daha fazla taşımak istemediği mesajı verdi. Avrupa’ya ‘Rusya tehdidi karşısında kendi başının çaresine bak’ dedi bir anlamda.
EKONOMİK İLİŞKİLER ÖNEMLİ
EMLAK milyarderi Trump, uluslararası ilişkilerde de iş adamı profilini önceledi. Trump’ın kendisi gibi emlak milyarderi ve arabulucusu Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner, aynı zamanda hem Ukrayna, hem Gazze pazarlıklarının içinde yer alırken ABD Yönetimi ile iyi ilişkiler isteyen ülkeler de Washington ile yeni dönemde ticari ve yatırım taahhütlerinde el yükselttiler.
TÜRKİYE-ABD İLİŞKİLERİ
2025 Türkiye-ABD ilişkileri açısından ilişkilerin Biden yönetimine göre rayına girdiği bir yıl oldu. Suriye’de Esad rejiminin devrilmesi sonrasında Ahmed Şara yönetiminin desteklenmesi konusunda ABD Yönetimi, Ankara ile aynı çizgide yer aldı.
Eylül ayında Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ı Beyaz Saray’da ağırlayan Başkan Trump, çeşitli vesilelerle sık sık Erdoğan’a duyduğu saygıyı ifade etti. Yeni yılda da iki ülke arasında Gazze, Suriye, Ukrayna ve F-35’e geri dönüş gibi başlıklarda görüşmelerin süreceğini öngörebiliriz.
AB İLE İLİŞKİLER
TÜRKİYE-AB ilişkileri açısından ise durağan bir yıldı. Her ne kadar liderler seviyesinde görüşmeler olsa da Avrupa Birliği, Türkiye’ye karşı aday ülke yerine önemli bir partner ülke perspektifiyle yaklaşmaya devam etti. AB, Rusya tehdidi karşısında SAFE adını verdiği 150 milyar dolarlık savunma ve silahlanma projesi için düğmeye basarken Kıbrıs Rum Kesimi ve Yunanistan’ın itirazları nedeniyle Ankara’yı dışlayan bir çizgide kalmayı şimdilik tercih etti.
2025’e veda ederken ana hatlarıyla bir çerçeve vermek istedim. Mesela 12 gün süren İsrail-İran kapışması da önemli bir krizdi, yeni yılda da izdüşümleri olabilir.
Ez cümle, 2025 kolay bir yıl değildi, yeni yıla da devredeni çok.
Umalım ki yeni yıl güzel olsun. Sağlık, mutlulukla nice yıllara...