DÜNYADA BIG MAC BİZDE LAHMACUN ENDEKSİ
DÜNYADA ekonomiyi anlatmanın bazen çok yaratıcı yolları vardır. Bunların en bilineni “Big Mac Endeksi”. 1986’da The Economist Dergisi tarafından ortaya atılan bu gösterge, farklı ülkelerde satılan bir Big Mac hamburgerinin fiyatına bakarak para birimlerinin satın alma gücünü karşılaştırmayı amaçlıyor. Yani karmaşık ekonomik kavramları herkesin anlayabileceği bir ölçüye dönüştürüyor.
Türkiye’de ise buna benzeyen daha yerli bir ölçü var. Lahmacun endeksi.
Susam Bülten bu endeksi düzenli yayımlıyor. Türkiye’de restoranlardaki lahmacun fiyatlarını izleyerek enflasyonun günlük hayattaki yansımalarını gösteriyor.
Endekse göre şubat ayında Türkiye genelinde ortalama lahmacun fiyatı 143.4 TL oldu. Aylık artış yüzde 1.33. Aralık’ta 2.34, ocakta 3.83 olan artışın şubatta yavaşladığı görülüyor. Aynı dönemde açıklanan şubat TÜFE’si ise 2.96.
Şehirler arasında ise ciddi fark var.
En hızlı fiyat artışı Aydın ve Tekirdağ’da 2.5 görülürken onları Malatya 2.3 ve Samsun 2.2 izledi. Ortalama fiyatlar İstanbul’da 1.5, Ankara’da 1.2, İzmir’de 1.3 arttı. Buna karşılık Mersin’de 6.5, Urfa’da 3.8 düşüş yaşandı.
Türkiye genelinde fiyat makası oldukça geniş. Lahmacun Van’da 86.6 TL, Adana’da 305 TL.
Kısacası bazen ekonomiyi anlamak için uzun tabloları değil, sofraya gelen bir lahmacunun fiyatını takip etmek yeterli oluyor. Çünkü ekonomi çoğu zaman en doğru sinyali günlük hayatın içinden veriyor.🤫