Kore: İki devlet tek millet

Konumuz K-Pop. Güney Kore’den dünyaya yayılan bu müzik kültürünün en büyük isimlerinden biri, neredeyse türün yaratıcısı kabul edebileceğimiz BTS uzun bir aradan sonra geçen hafta “Arirang” adında yeni bir albüm yayınladı. Nedir bu “Arirang”. Neden BTS önemli, gelin bakalım beraber.

Bir defa şunu söyleyelim; BTS dünyanın en çok satan/dinlenen gruplarından biri. Anne-babalarımız zamanında The Beatles varmış. Biz çocukken Michael Jackson satış rekorları kırardı. Bugün BTS var. BTS’nin albüm yapması ve turneye çıkması yılın en büyük müzik olaylarından biri.

BTS dört yıldır ortalıkta yoktu. Pop müzik âleminde bu çok uzun bir zaman. Her hafta yeni bir şarkı/video/EP/demo/akustik versiyon/konser kaydı/remix/cover/düet çıkarıp algoritmayı beslemeden geçen 200 hafta. Unutulur gidersin kimsenin haberi olmaz. Peki neydi bu hiç de istenmeyen profesyonellik dışı ayrılığın nedeni?

BTS’in yedi üyesi askere gitti. Güney Kore ‘de aynı Türkiye gibi mecburi askerlik var. Görev, 21 ay sürüyor. BTS gibi dünya çapında The Beatles’tan popüler, onun albüm satış rekorlarını çoktan kırmış bir grup da olsanız zamanı geldiğinde kışlanın yolunu tutuyorsunuz sizin anlayacağınız.

BTS askerliğini yaptı ve üyelerden Jimin’in söylediğine göre bu dönemde her üye kendince kimlik meselesi üzerine düşünmeye fırsat buldu. İnsan askerde neler neler düşünüyor, 21 ay boyunca bu meselelerin gündeme gelmesine doğrusu ben hiç şaşırmadım. Bu mesele derken şunu kastediyorum. BTS’nin yeni albümü, yüzü dışarıdan ziyade içeri, Korelilere dönük bir albüm. Kimlik ve yerellik üzerine şarkılar içeriyor. Güney Kore’den dünyaya açılan sanırım en büyük, en köklü, en özgün ve ilk boyband’in, yani peşi sıra gelenlere kapıyı aralayan ekibin bu defa kendine ve köklerine dönüş albümü “Arirang.” Üyelerinin tamamının Koreli olduğu grubun bir şekilde kendine dönüp bakması.

“Arirang” nedir?“

Arirang” hem Kuzey hem Güney Kore’de bilinen çok eski bir halk türküsü. Bebeklere ninni olarak söylenen, acı, kayıp, çile, gurbet gibi duyguların toplumsal ifadesi olarak dilden dile nesilden nesile gelmiş en popüler Kore melodisi. Bu türkünün özellikle 1946’da ikiye bölünen ve bu süreci 1990’lara ikinci yarısına kadar dünyanın en fakir ülkeleri olarak yaşamış Kore halkının birliğini temsil etmesi açısından BTS tarafından gündeme getirilmesinin anlamı bugün çok büyük. BTS iki devlete bölünmüş tek bir halk için yani Kore halkı için söylüyor yeni şarkılarını. Gücü ulusu birleştirmeye yeter mi peki?

Güney Kore teknolojisiyle, sanayisiyle olduğu kadar kültürüyle de çok güçlü. Kuzey Kore’yle olan siyasi zıtlık, askeri rekabet ve devletlerarası huzursuzluğa rağmen bunlar aynı insanlar aynı millet. Arirang da o milletin ortak değerlerinden biri. BTS halkın bütünlüğüne vurgu yapmış. Görev zor ama BTS’nin gücünü ve etkisini küçümsememek lazım.

Yeni nesil dolandırıcılık sorusu

ABD’de Michael Smith adlı adam 2017-2024 arasında yapay zekaya binlerce şarkı ürettirdi. Bu şarkıları yapay zeka kullanarak ürettiği bot dinleyicilere günde 600 bin kez dinleterek yıllık yaklaşık 1 milyon dolar bir gelir elde etti. 7 yılda varolmayan şarkıları varolmayan insanlara dinleterek 8 milyon dolar kazandı. Dolandırıcılıktan hüküm giymiş Smith, ama bana kalırsa sadece teknolojinin imkanlarını kullamış. Yaptığının yasaya aykırı bir yanı yok. Bugün YZ ile müzik üreten Suno adındaki uygulamanın 2 milyon kullanıcısı var, bu kullanıcılar günde 7 milyon YZ elinden çıkma şarkı üretiyor. Platformlara yüklenen günlük yaklaşık 150 bin şarkının yüzde 90’ı YZ elinden çıkma. Ve araştırmalara göre sıradan bir dinleyicinin yüzde 97’si yapay zeka şarkının insan elinden çıkmış bir şarkıdan farkını anlamıyor.