UÇAK YAKITLARI NASIL UÇTU?

HÜRMÜZ krizi en çok uçak yakıtını vurdu.

Yolcu uçaklarında bizim “gaz yağı” olarak bildiğimiz kerosenin rafine edilmiş versiyonları kullanılıyor.

Bugünlerde kerosen fiyatları varil başına 225 doları bularak tarihi zirvesine ulaştı. Petrol ve mazot ise hâlâ Ukrayna savaşının başlangıcındaki seviyenin altında.

Uçak yakıtının bu seviyeye gelmesinin sebebi ticaretin karaborsaya dönmesi. Çünkü bu konuda Avrupa’da büyük bir stok krizi var.

Gaz ve petrol veri platformu JODI’ye göre Fransa, Kanada, İngiltere gibi en yoğun uçuşların olduğu ülkelerde sadece bir-iki aylık yakıt stoku var. (Site verilerine göre Türkiye’nin 12 aylık stoku bulunuyor.)

Aslında uçak yakıtı halen günlük olarak Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz’deki Yanbu kentinden Süveyş Kanalı’nı kullanan küçük tankerlerle piyasaya sunuluyor.

Ancak Avrupa’daki stok krizini çok iyi bilen şirketler, Kızıldeniz’den geçtikten sonra gemileri Akdeniz’de güvenli bir noktada demirleyip en yüksek fiyatı verecek ülkeyi bekliyorlar.

Böylece uçak yakıt fiyatları anlık borsayla uçuyor. Şu ara en yüksek fiyatı veren ülke İngiltere. Çünkü İngiltere kerosen işleyen rafinerilerini yakın dönemde kapattı. Bu açıdan tamamen dışa bağımlı.

Avrupa genelinde de durum benzer. İngiliz havacılık şirketleri böyle giderse bu fiyatlara dayanamayacakları için yazın birçok uçuşun iptal olacağını söylüyor.