ONAM NASIL OLMALI
Burada işin hukuki boyutu devreye giriyor. Bir hastanın tedaviye “Evet” demesi için yalnızca önüne konulan kâğıdı imzalaması yetmez. Hasta önerilen tedaviyi, risklerini, alternatiflerini ve uygulanmaması halinde doğabilecek sonuçları bilmek zorundadır. Bunun adı “aydınlatılmış onam”dır. Peki, “aydınlatılmış onam” ne demek?
“Aydınlatılmış onam”, hastanın kendisine uygulanacak tıbbi teşhis veya tedavi yöntemleri hakkında hekim tarafından detaylıca bilgilendirilip, bu bilgileri anlayarak kendi özgür iradesiyle rıza vermesi sürecidir. Sadece bir imza işlemi değil, hukuki/etik bir bilgilendirme-anlaşma bütünüdür. Tedaviyi yapacak doktor veya sağlık personeli yasal olarak bu onamı almak zorundadır.
Yani bir hasta “Benim için ameliyatsız bir yol var mı?” sorusunun cevabını almadan, gerçek anlamda bilinçli karar vermiş sayılmaz. Aksi halde alınan onam tartışmalı hale gelebilir. Daha açık söyleyeyim:
Hastaya tıbben mümkün bir alternatif hiç anlatılmıyorsa, bu yalnızca eksik bilgilendirme değil, hasta hakları açısından ciddi bir sorun olabilir.
TİROİD TEDAVİSİ
Kongrede anlatılan örnekler, bu değişimin ne kadar büyük olduğunu gösteriyor. Girişimsel Radyoloji Uzmanı Prof. Dr. Saim Yılmaz, özellikle küçük ve seçilmiş papiller tiroid kanserlerinde tüm tiroid bezini almak yerine sadece hastalıklı alanın ısıtma ya da dondurma yöntemiyle yok edilebildiğini anlattı. Yılmaz’a göre sadece kanserde değil; iyi huylu tiroid nodüllerinde, toksik nodüllerde, büyük guatrlarda da bazı hastalar için ameliyat yerine bu yöntemler uygulanabiliyor. Bu hastalar için tablo değişebiliyor. Boyunda kesi yok, genel anestezi yok, uzun hastane yatışı yok.