BU DEĞİŞİM GERİ DÖNDÜRÜLEBİLİR Mİ?
Batı Karadeniz’de ‘çok nemli alanların kaybolması’ ve yüzde 40+ kuraklaşma öngörüsü, orman ekosistemleri, tarım desenleri ve su kaynakları açısından hangi kritik eşik noktalarının aşılması anlamına geliyor?
Bu değişim geri döndürülebilir mi yoksa ‘yeni iklim rejimi’ kalıcı bir kırılma mı oluşturur?“Kötümser bakış açısı yani SSP 5-8.5, kritik eşiklerin zorlandığı bir oluşuma işaret eder. Yeni yapıya sistemin yavaş yavaş değil, bir anda geçmesi anlamına gelir. Bu durum orman ekosisteminin kendini yenileyemeyeceği boyutlara ulaşabilir” diyen Doç. Dr. Öznur Işınkaralar, şöyle devem etti:
“Özellikle nem isteyen türlerin kaybolması veya yer değiştirmesi yaşanabilir. Karadeniz ormanlarının seyreldiği ve biyoçeşitliliğin azaldığı bir desen oluşabilir. Burada önemli olan su stres eşiği olabilir. Bitkiler büyüme döneminde eğer yeterli su almazlarsa verim düşüşü kalıcı hale gelebilir. Tarımın ekonomik olarak sürdürülemez hale gelmesi ihtimali, öncelikli olarak tartışılması gereken bir konu.”
TÜM ÖNGÖRÜLER ORTA VE DOĞU KARADENİZ İÇİN DE GEÇERLİ Mİ?
Doç. Dr. Öznur Işınkaralar bu soruma, “Detaylandırdığımız araştırmamız sadece Batı Karadeniz’e odaklansa da Orta ve Doğu Karadeniz’de de benzer risk var” cevabını verdi ve ekledi:
“Çünkü yağış azalmasından çok, yağışın ‘daha düzensiz ve aşırı’ hale gelmesi sorun yaratır. Özellikle doğu Karadeniz bölgesinde sel riski ve ekosistem değişimi daha yüksek olarak gözlenebilir. Yaz kuraklığı ve tarım etkisi ise orta Karadeniz bölgesinde temel risk kategorileridir.”
MARMARA’DA DA DURUM KRİTİK!
Batı Karadeniz’deki bu durum Marmara için de düşündürücü. Çalışma alanında Marmara olmasa da benzer sıcaklık dönüşümü Marmara için de görülebilir mi?
Marmara’da iklim riskinin sadece ‘hava değişimi’ olmadığını, yoğun nüfus ve altyapı nedeniyle etkilerin çok daha büyük olduğunun altını çizen Doç. Dr. Öznur Işınkaralar, “Kentleşmenin daha hızlı olduğu özellikle İstanbul gibi şehirlerde sıcak hava dalgalarının sağlık riski oluşturması şimdiden önlem alınması gereken konulardan biri” dedi.
“Yağış şiddeti kısa sürede çok yağış düşmesine sebep olur. Bunun sonucunda şehir selleri veya metro, yol gibi altyapı taşkınları mal ve can kaybıyla sonuçlanabilecek afetler oluşmasına neden olabilir” diyen Işınkaralar, “Yaz aylarında yoğun nüfusun su talebini yönetmek zorlaşabilir. Doğrudan uygulamaya yönelik adaptasyon stratejileri üretmek ve eylem planları oluşturmak Marmara için kritik” ifadelerini kullandı.🙄