YENİ BİR STRATEJİK ÇERÇEVE
VON Der Leyen’in çıkışı konuşulurken Türkiye ve İngiltere arasında önemli bir adım atıldı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve İngiliz mevkidaşı Yvette Cooper ile bir “Stratejik Ortaklık Çerçeve Belgesi” imzaladı.
İki ülke ilişkileri özellikle İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden çıkmasının ardından önemli bir ivme kazandı.
Bunun en kritik boyutunu NATO savunma işbirliği oluşturuyor. İttifakın Avrupa sınırındaki iki ucu temsil eden bu iki ülke bugün askerî açıdan da en önemli yükü çekiyor.
Yine Eurofighter satışıyla birlikte savunma sanayine ilişkin ortaklıklar son dönemde İngiltere’yle ilişkilerde önemli bir boyutu oluşturuyor.
Bir taraftan da Türkiye, AB’den Gümrük Birliği anlaşmasını yenilemesini beklerken İngiltere’yle yeni bir serbest ticaret anlaşması hazırlanıyor.
Özetle son yıllarda Türkiye ve İngiltere arasında kazan-kazan ilkesine dayalı pragmatik bir işbirliği söz konusu.
Bunun etki alanı ise Avrupa-Atlantik ilişkilerinden Hindistan-Çin rekabetine kadar büyük bir denklemi kapsıyor.
Açıkçası mevcut yapısı ve karar alma mekanizmasıyla Türkiye’nin AB’nin içinde yer alması çok gerçekçi görünmüyor.
Ancak Avrupa’daki sığ politikacıların göremediği bir şey daha var: AB’nin parçalanmadan varlığını sürdürebilmesi için de değişmesi gerekiyor.
Türkiye-İngiltere modeli AB için bir örnek olabilir. Kıtanın iki ucundaki iki NATO üyesi ülke Avrupa Birliği’ne üye değil. Fakat ikisi de Avrupa açısından kritik öneme sahip.
Ayrıca iki ülke de ekonomik açıdan Avrupa Birliği ile daha yoğun bir işbirliği istiyor. Bunun işleyebilmesi için mevcut düzenin dışında eşit şartlarda ve hakkaniyetli bir yapı kurulması şart.
Bu pragmatik çözüm dar görüşlü AB’nin derdine de derman olabilir.
Yvette Cooper - Hakan Fidan