Çalışan emekliler primlerini iade alabilir mi?

Gerekli şartları yerine getirip de sosyal güvenlik sisteminden emekli olanlar emekli olduktan sonra çalışmaya devam edebiliyor. Emekli maaşından kesinti yapılmaması için de SGK’ya, Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) adı verilen prim ödeniyor. SGDP, emekli olup, emekli aylığı bağlananların yaşlılık aylığı kesilmeden yeniden çalışmaya başlamaları halinde yapılan kesinti. Hizmet akdi ile çalışanların prime esas kazançları üzerinden kesilen SGDP’yi işveren ödemekle yükümlüdür. Bir başka ifadeyle yapılan bu kesinti prim kesintisi anlamına gelmiyor; sosyal güvenlik sistemini destekleyen bir kesinti tutarı. Emekli iken yapılan çalışmada iş kazası ya da meslek hastalığına karşı SGDP işverenden prim kesilir. Yani, SGDP ödenmiş sürelerde sigortalı, iş kazası ve meslek hastalığı sigortası yönünden yardım yapılır. Dolayısıyla SGDP kesintisi yapılan süre, bir başka deyişle emeklilikte çalışılan sürede; malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları yönünden sigortalılık süresi sayılmaz. Bu nedenle de bu sürelerdeki primler toptan olarak ödenmez, hizmet birleştirilmesinde de dikkate alınmaz. Ayrıca, SGDP ödenen sürelerin emekli aylığına da hiçbir katkısı olmaz.

2008 SONRASI SİGORTALILAR ÇİFT MAAŞ ALAMAYACAK

Soru: 2010 yılında sigortalı çalışmaya başladım. 5400 prim günüm var. 35 yaşındayım. Emekliliğime daha zaman var. Bizlerin emekli olduğumuzda çalışmaya devam edersek emekli maaşı ve çalıştığımız yerden maaş alamayacağımız söyleniyor. Böyle bir yasa olduğu söyleniyor. Bunlar doğru mu, böyle bir yasa var mı? Varsa bizlere haksızlık yapılmıyor mu? Vedat İ.

Cevap: Ekim 2008 tarihinde çıkan yasa ile emeklilik yaşı hem kademeli olarak yükseltildi hem de prim gün sayısı artırıldı. 2008’de çıkan yasa ile bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanların emeklilikleri gelip de emekli maaşları bağlandığında Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) ödeyerek çalışamaya devam etmelerinin de önüne geçildi. 1 Ekim 2008 tarihinden sonra sigorta girişi olanlar emekli olup da çalışmaya devam ettiklerinde hem emekli maaşı hem de çalıştığı işyerinden maaş alamayacak. Ya çalışmayıp emekli maaşı alacak ya da çalışıp emekli maaşı almayacak. Buna göre 2008 Nisan ayından sonra ilk kez sigortalı olanlar; erkekse 7200 prim gün ve 60 yaşında, kadınsa 7200 prim gün ile 58 yaşında emekli olabilecek. Bu kişiler emekli olduklarında çift maaş alamayacak. Bu şartlarda tercih yapacaklar; ya çalışmaya devam edip işyerinden maaş alacaklar ya da sadece emekli maaşı alacaklar. 1 Ekim 2008 öncesi sigortalı olup çalışmaya halen devam edenler ile emekli olup, emekli maaşı bağlanıp da çalışmaya devam edenler; SGDP ödeyerek çalışabilecekler.