Araştırma: Köpek sahibi olmak ömrü uzatıyor mu?
Bilimsel araştırmalar, köpek sahibi olmanın fiziksel aktiviteyi artırarak, yalnızlığı azaltarak ve insanlara sorumluluk duygusu kazandırarak sağlık üzerinde olumlu etkiler yaratabileceğini gösteriyor. Bazı çalışmalar, köpek sahiplerinin köpeği olmayanlara göre daha uzun yaşayabileceğine işaret etse de uzmanlar, bu ilişkinin henüz kesin olarak kanıtlanmadığını belirtiyor.
Yaklaşık 4 milyon kişinin verilerinin incelendiği 2019 tarihli bir meta-analizde, köpek sahibi olan kişilerin araştırma süresi boyunca herhangi bir nedenle hayatını kaybetme riskinin, köpek sahibi olmayanlara göre yüzde 24 daha düşük olduğu belirlendi.
Araştırmada, köpek sahipliğinin kalp-damar hastalıklarına bağlı ölüm riskinin azalmasıyla da bağlantılı olduğu görüldü. Bu etkinin, daha önce kalp krizi geçiren veya koroner kalp hastalığı bulunan kişilerde daha belirgin olabileceği kaydedildi.
Ancak uzmanlar, bu tür gözlemsel araştırmaların köpek sahibi olmanın doğrudan yaşam süresini uzattığını kanıtlamadığını vurguluyor. Köpek sahiplerinin başlangıçta daha sağlıklı, daha aktif veya ekonomik açıdan daha iyi durumda olması gibi başka etkenlerin de sonuçları etkilemiş olabileceği ifade ediliyor.
Düzenli yürüyüş kalp sağlığını destekliyor
Köpek sahipliğinin sağlık üzerindeki en önemli faydalarından birinin düzenli yürüyüş olduğu belirtiliyor. Araştırmalar, köpek sahiplerinin haftada önerilen en az 150 dakikalık orta veya yüksek yoğunluklu fiziksel aktivite hedefine ulaşma ihtimalinin daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Harvard Tıp Fakültesinden Doç. Dr. Beth Frates, düzenli egzersizin tansiyonu, kolesterolü ve trigliserit seviyelerini düşürebileceğini, böylece kalp-damar sağlığını destekleyebileceğini belirtti.
Bununla birlikte uzmanlar, yalnızca köpek sahibi olmanın yeterli olmadığına dikkat çekiyor. Sağlık açısından fayda sağlanabilmesi için köpeğin düzenli olarak gezdirilmesi ve yürüyüşün bir bölümünün kesintisiz, tempolu biçimde yapılması gerektiği ifade ediliyor.
Sydney Üniversitesinden Prof. Adrian Bauman da köpek sahibi olmak ile köpek gezdirmek arasında ayrım yapılması gerektiğini belirtti. Aynı evde yaşayan herkesin köpeği gezdirmediğini kaydeden Bauman, fiziksel aktiviteye bağlı faydalardan yalnızca yürüyüş yapan kişilerin yararlanabileceğini söyledi.
Yalnız yaşayan kalp hastaları için daha faydalı olabilir
İsveç’te 300 binden fazla kalp krizi ve felç hastasının incelendiği bir araştırmada, yalnız yaşayan köpek sahiplerinde ölüm riskinin, yalnız yaşayan ancak köpeği olmayan kişilere göre daha düşük olduğu belirlendi.
Eşi veya çocuğuyla yaşayan köpek sahiplerinde de ölüm riskinde azalma görülürken, etkinin yalnız yaşayan kişilerde daha dikkat çekici olduğu bildirildi.
Araştırmacılar, köpeklerin yalnız yaşayan kişilerde hem fiziksel aktiviteyi artırabileceğini hem de yalnızlık hissini azaltabileceğini değerlendiriyor.
Sosyal bağları güçlendiriyor
Uzmanlara göre köpeklerin sağlık üzerindeki etkisi yalnızca egzersizle sınırlı değil. Köpek gezdiren kişilerin çevrelerindeki insanlarla daha sık iletişim kurduğu ve yeni sosyal ilişkiler geliştirebildiği belirtiliyor.
Michigan Üniversitesi tarafından 50 yaş üzerindeki kişilerle yapılan bir ankette, evcil hayvan sahiplerinin yüzde 70’i hayvanlarının diğer insanlarla bağlantı kurmalarına yardımcı olduğunu söyledi.
Bilimsel çalışmalar, yalnızlık ve sosyal izolasyonun özellikle ileri yaştaki kişilerde ölüm riskini artırabileceğini gösteriyor. Bu nedenle köpeklerin sağladığı arkadaşlık ve sosyal destek, genel sağlık açısından önemli bir koruyucu etken olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlar ayrıca köpek sahipliğinin yaşlı ve yalnız kişilerde bilişsel gerilemeyi yavaşlatabileceğine yönelik bazı bulgular bulunduğunu belirtiyor.
Yaşama amacı ve sorumluluk duygusu veriyor
Evcil hayvanların insanlara günlük bir düzen ve sorumluluk duygusu kazandırdığı da ifade ediliyor.
Michigan Üniversitesi araştırmasına katılan 50 yaş üzerindeki evcil hayvan sahiplerinin yüzde 80’inden fazlası, hayvanlarının kendilerine yaşama amacı verdiğini belirtti. Katılımcıların yüzde 70’i evcil hayvanlarının yaşam sevinçlerini artırdığını, yüzde 63’ü ise streslerini azalttığını söyledi.
2022 yılında 1693 kişinin katılımıyla gerçekleştirilen başka bir araştırmada da köpeklerin sahiplerine arkadaşlık, mutluluk ve kendini kabul etme duygusu kazandırdığı görüldü. Köpeklerin duygusal acıyı hafifletebildiği ve bazı riskli davranışların azalmasına yardımcı olabileceği bildirildi.
Uzmanlar, köpek sahibi olmanın yaşam süresini kesin olarak uzattığını söylemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu vurguluyor. Buna rağmen düzenli hareket, sosyal destek, stresin azalması ve sorumluluk duygusu gibi etkilerin fiziksel ve ruhsal sağlığa önemli katkılar sağlayabileceği belirtiliyor.