HALKA UCUZ ALTERNATİF

Çin, özellikle 2000’li yılların başından itibaren üretim kapasitesini artırırken küresel pazarda “çakma” veya “taklit” ürünlerle adından sıkça söz ettirdi. Çin kültüründe bu durum sadece basit bir hırsızlık olarak değil, “Shanzhai” (Dağ Sığınağı) adını verdikleri, otoriteye meydan okuyan ve ana akımı taklit ederek halka ucuz alternatif sunan bir alt kültür olarak kabul görüyordu.

Çin’deki taklitçiliğin boyutunu, sınırları nasıl zorladığını ve tişört veya çantadan çok daha öteye geçtiğini gösteren çok örnek var. Ben sık sık dile getirilen 3’ünü hatırlatayım:

KOPYA AVRUPA KASABALARI

Çin’de taklitçilik mimari boyuta ulaşmış durumda. Ülke genelinde, Avrupa’nın ünlü şehirlerinin ve kasabalarının birebir kopyası olan ve içinde insanların yaşadığı devasa yerleşim yerleri inşa edildi. Hangzhou şehri yakınlarında kurulan Tianducheng’te, Paris mimarisi birebir taklit edildi. Merkezinde 108 metre yüksekliğinde bir **Eyfel Kulesi** replikası, Paris tarzı binalar, çeşmeler ve hatta Versailles Sarayı’nın bahçelerine benzeyen alanlar bulunuyor. Guangdong eyaletinde, Avusturya’nın UNESCO Dünya Mirası listesindeki ünlü göl kasabası Hallstatt’ın aslına uygun bir kopyası yaklaşık 940 milyon dolar harcanarak inşa edildi. Evlerin dış cephelerinden kasaba meydanındaki kiliseye kadar her şey kopyalandı.

SAHTE APPLE VE IKEA MAĞAZALARI

Çin’de sadece ürünler değil, hizmet ve kurumsal kimlik de kopyalandı. Bunun en ikonik örneği 2011 yılında Yunnan eyaletinin Kunming şehrinde ortaya çıkan sahte Apple mağazalarıydı. Bu mağazalar o kadar inandırıcıydı ki, çalışanlar mavi önlükleri, boyunlarındaki yaka kartları ve mağazanın minimalist ahşap tasarımıyla kendilerinin gerçekten Apple için çalıştıklarını sanıyorlardı. Bu “çakma” mağazalarda hem orijinal hem de sahte Apple ürünler birlikte satılıyordu. Benzer şekilde, Chengdu şehrinde 11 Simple Home adıyla açılan bir mağaza, IKEA’nın mavi-sarı renk kodlarını, labirent benzeri mağaza düzenini, minimalist mobilya tasarımlarını ve hatta müşteriler için hazırlanan sallanan kafeterya menülerini birebir taklit etmişti.😑