Güvenli liman TL oldu

Borsa mayıs zirvesinin yüzde 8 gerisinde. Altın ve gümüş ons bazında nominal olarak yüzde 7 ve yüzde 21 ile en çok kaybettirenlerden. Döviz sepetinin (dolar+Euro) getirisi yüzde 8 civarında. Enflasyonun ocak-haziran döneminde yüzde 17.76 olduğunu dikkate alırsak kendini koruyan ve bir miktar da reel getiri sunan yatırım aracı faiz, yani TL oldu. BDDK verilerine göre toplam mevduatın yüzde 62’si TL mevduattan oluşuyor. Bu son 11 yılın en yüksek seviyesi.

PİYASALARDA son aylardaki yatırım araçlarının seyrine bakıldığında gerek nominal gerekse reel bazda birçok enstrümanda kayıplar var. Teşbihte hata olmaz diyerek ‘kaybedenler kulübü’ne benzetelim. Borsa İstanbul mayıs zirvesinin yüzde 8 altında işlem görüyor. Yılbaşından bu yana oluşan yüzde 24’lük prim, ilk iki ayda yaşanan ralliden kalan bakiye. Altın ve gümüş ons bazında nominal olarak yüzde 7 ve yüzde 21 ile en çok kaybettirenlerden. Durum böyle olunca gram/TL altının primi yüzde 1.9’da kaldı. Döviz sepetinin (dolar+Euro) getirisi yüzde 8 civarında. Konut fiyat endeksindeki yıllık getiri haziran sonu itibarıyla yüzde 24.5 seviyesinde, reel kayıp 5.8 olarak açıklandı.

FAİZ BELİRLEYİCİ KONUMDA

Enflasyonun ocak-haziran döneminde yüzde 17.76 olduğunu dikkate alırsak kendini koruyan ve bir miktar da reel getiri sunan yatırım aracı faizi, yani TL oldu. Uygulanan parasal sıkılaşma politikasının omurgasını yüksek faiz oluşturuyor. Bu açıdan sürpriz değil. Faiz yatırım tercihlerinin tam orta yerinde ve belirleyici konumda. Yatırımcılar da önemli ölçüde bu mesajı almış olacak ki BDDK verilerine göre toplam mevduatın yüzde 62’si TL mevduattan oluşuyor. Bu son 11 yılın en yüksek seviyesi. TCMB verilerine göre, yurtiçi yerleşiklerin döviz mevduatı ise 216 milyar dolara kadar geriledi. Ocak ayında 238 milyar dolardı. Getiri zayıf olunca ilginin de azalması doğal. Tavsiye değil bilgilendirme amaçlı bir dipnot olarak vermek gerekirse; Borsa İstanbul’da VİOP ortamında çok daha az para ile aynı pozisyonu almak varken yatırım için döviz alıp bankada tutmak ne kadar doğru, o da tartışılır. Dönemi ve piyasa şartlarını doğru okumak, ona göre pozisyon almak olayın ana temasını oluşturuyor.

ALTIN UNVANINI DOLARA DEVRETTİ

Savaş bitip risk iştahı artarsa borsa tekrar öne çıkacak. Ama bunun için zamana ihtiyaç var. Öncellikle ABD-İran savaşının bitmesi gerekecek. Altın uzun yıllar yatırımcılar için güvenli bir liman oldu. ABD-İran savaşıyla bu konumunu şimdi dolara devretti. Bir bakıma içeride TL, dış piyasalarda ise dolar güvenli liman olarak tanımlanabilir. Orta ve uzun dönem şartlar olgunlaştığında yine altın eski konumuna geri dönecektir. Özetle, mevcut para programının devam etmesi yüksek faizin devamı anlamını taşıyor. Tasarruf gelirin türevidir. Gelir yüksek ise tasarruf da yüksek olur. Ücretler ve emekli maaşı Türk halkının gelir skalasında önemli bir yere sahip. Enflasyonun durumu malum. Bu açıdan yeni tasarruflardan çok yatırım araçları arasındaki transferler piyasaların seyrinde daha önemli rol oynuyor. Faizden borsaya veya altından konuta, otomobile gibi sermaye akımları belirleyici oluyor.