İlaçların öteki yüzü

Yıllardır düzenli diyabet ilacı kullanan bir hasta düşünün.

Şekeri kontrol altında, kilosu stabil. Ama son zamanlarda unutkanlık artmış, ellerinde ayaklarında karıncalanma başlamış, halsiz. Yaşlanmanın normal bir parçası mı diye düşünüyor. Oysa tahlilde ortaya çıkan çok daha basit: B12 vitamini düşük.

Bu ender bir durum değil. Tip 2 diyabette en iyi kanıtlanmış ilaç grubu metformin, uzun süreli kullanımda B12 emilimini azaltabiliyor. İsveç kohortunda bu ilaçları kullananların yüzde 32’sinde belirgin B12 eksikliği saptanmışken, kullanmayanlarda oran yüzde 9’da kalmış; bazı çalışmalarda oran yüzde 65’e çıkıyor. B12 rutin şeker takibinde sorulmadığı için hastaların çoğu bunu bilmiyor. Amacım ilaç korkusu yaratmak değil, bu ilaçlar tedavinin belkemiği. Ama “ilacı kullanıyorum” ile “ilacın vücutta ne yaptığını takip ediyorum” aynı şey değil.🤨