SDG’nin feshinin şifreleri

SURİYE’de terör örgütü PKK’nın uzantısı SDG’nin kendini feshetme kararı alması bölge için önemli bir dönüm noktasıdır. Özellikle silahlı kanadın Suriye ordusuna entegre edilmesi, toprak bütünlüğünün sağlanması Türkiye’nin güvenliği açısından da olumlu bir gelişmedir.

- SDG, Suriye’de Beşar Esad Yönetimi’nin terör örgütü DEAŞ karşısında etkisiz kaldığı kaos ortamında DEAŞ ile mücadele ederek kendine alan açma fırsatı bulmuştu. 2015’ten bu yana ABD, Türkiye’nin itirazlarına rağmen SDG’yi yıllarca DEAŞ’a karşı kara ordusu olarak kullandı.

TERÖR KORİDORUNA ‘DUR’

- SDG’nin salı günü açıkladığı feshetme kararında bölgede yaşanan parametre değişiklikleri ciddi rol oynadı. Her şeyden önce Türkiye’nin kararlı duruşu, Suriye’ye düzenlediği Fırat Kalkanı, Zeytindalı, Barış Pınarı ve Bahar Kalkanı sınır ötesi askeri operasyonları ile Suriye’nin kuzeyinden Akdeniz’e açılması olası bir ‘terör koridoruna’ izin vermedi.

- Ortadoğu’da değişen dengelerle birlikte 2024 Aralık ayında Ahmed Şara öncülüğündeki muhaliflerin Esad’ı devirmesi diğer bir mühim adım oldu. Türkiye’nin de ikna edici rolüyle yeni ABD Başkanı Donald Trump’ın Şam’ı ve Suriye’nin toprak bütünlüğünü desteklemesiyle SDG için sona giden yolun başlangıcı görüldü.

ABD DESTEĞİNİ ÇEKİNCE

- ABD’nin desteğini çekmesiyle Suriye’nin doğusundaki petrol sahalarını, yüzde 10’luk nüfusuna rağmen yüzde 25’lik bir toprağı kontrol eden SDG, federalizm hayallerinden vazgeçmek zorunda kaldı. Yeni Suriye ordusunun askeri harekâtlarıyla giderek çekilmek zorunda kalan SDG, sonunda Şam ile uzlaşmaya razı oldu.

- 2025’te Türkiye’de başlatılan ‘Terörsüz Türkiye’ süreci ve PKK’nın silah bırakma kararı, SDG’yi masaya yönlendiren önemli gelişmelerden oldu. ABD ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi müzakerelere aracılık ederken, Türkiye de Suriye’deki bu gelişmeleri yakın takibe aldı.

NASIL BİR ENTEGRASYON

- Gelinen noktada taraflar, askeri ve siyasi kurumsal yapıların birleşmesi ve Kürtçe eğitim konusunda uzlaşmaya varmışa benziyor. Arap basınına sızan haberlere göre yeni dönemde Mazlum Abdi için Cumhurbaşkanlığı danışmanlığı öngörülüyor. Kuzey Suriye’de kurulan sözde otonomi yapısında dış ilişkiler dairesi eş başkanı İlham Ahmed’in ise Suriye Meclisi’nde milletvekili olarak görev alması bekleniyor.

- Tartışmalı başlıklardan biri YPG’nin kadın kolu olan YPJ’nin Suriye ordusuna nasıl entegre edileceğiydi. YPJ, Savunma Bakanlığı’na bağlanmak isterken Şam Yönetimi, Suriye ordusunun erkeklerden oluştuğunu, bu nedenle YPJ’nin İçişleri Bakanlığı altında polis gücüne dahil edilmesini önerdi. Arap El Mecelle gazetesine göre, 1500 kişilik YPJ’nin Suriye’nin kuzeydoğusunda görev alması öngörülüyor.

-En hassas başlık da tabi, SDG silahlı güçlerinin Suriye ordusuna entegre edilmesi. Mecelle, hali hazırda her biri 1300 kişiden oluşan dört tugayın Suriye ordusuna entegrasyonuyla ilgili eğitimlerin sürdüğünü, diğer 1700 kişinin daha orduya katılımıyla ilgili de onay sürecinin devam ettiğini aktarıyor.

EĞİTİM NASIL OLACAK

- AHMED Şara, Ocak 2026’da imzaladığı kararnameyle Kürtçe’yi ‘ulusal dil’ olarak kabul etmiş, Kürtçe eğitime yeşil ışık yakmıştı. Kürtçe’nin resmi dil olarak anayasaya girmesini isteyen çevreler de mevcut.

- Suriye’nin resmi haber ajansı Sana’nın önceki günkü haberine göre, 2026-27 eğitim döneminde Kürt nüfusun yoğun olduğu bölgelerde haftada iki ders olmak üzere devlet ya da özel okullarının her kademesinde Kürtçe seçmeli ders olarak alınabilecek.