Okyanus sıcaklıklarında insanlık tarihinin rekoru kırıldı! Türkiye denizlerini ve kıyılarını ne bekliyor? İşte risk altındaki şehirlerimiz

Dünya okyanusları, küresel ısınma ve El Niño etkisiyle yüzey sıcaklığında 21,1 dereceye ulaşarak tüm zamanların rekorunu kırdı. ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu; okyanuslardaki bu görülmemiş ısınmayı, arkasındaki mekanizmaları ve İstanbul, İzmir, Mersin ile Antalya başta olmak üzere Türkiye’yi bekleyen ekolojik ve ekonomik riskleri değerlendirdi.

Dünya okyanusları, insan kaynaklı küresel ısınma ile Pasifik merkezli El Niño etkisinin birleşmesiyle tüm zamanların sıcaklık rekorunu kırdı. AB Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre, kutup dışı küresel deniz yüzeyi ortalama sıcaklığı 21,1 dereceye ulaşarak Mart 2024’teki 21,09 derecelik rekoru geride bıraktı. Şamandıralar, gemiler ve uydulardan alınan verilerle yüzeyin 10 metre altından hesaplanan bu yükseliş; El Niño henüz en güçlü seviyesine ulaşmadan ve Güney Yarımküre yaz dönemi girmeden gerçekleştiği için bilim dünyasında büyük endişe yarattı.

SİSTEM BİZİM BİLDİĞİMİZ YAPIDAN UZAKLAŞIYOR

Okyanusların atmosferdeki fazla ısının yüzde 90’ından fazlasını emerek devasa bir tampon görevi gördüğünü belirten Prof. Dr. Barış Salihoğlu, okyanuslar için karbon tutulumunda olduğu gibi belirli bir ‘doyma noktası’ tanımlamanın doğru olmayacağını vurguladı.

Asıl kritik noktanın, sisteme giren her ilave enerjinin okyanusun fiziksel ve biyolojik yapısını bozması olduğunu söyleyen Salihoğlu, tehlikeyi şu sözlerle açıkladı:

"Okyanus artık ısı alamıyor diyeceğimiz bir eşik beklemiyoruz. Risk, okyanusun giderek daha fazla ısı depolaması sonucunda sistemin bizim bildiğimiz yapıdan uzaklaşması. Yüzey suları ısındıkça tabakalaşma güçleniyor. Bu durum derinlerdeki sularla yüzey sularının karışımını engelliyor; oksijen ile besin maddelerinin taşınmasını zorlaştırıyor. Deniz ısı dalgaları daha güçlü ve uzun süreli hale gelirken, ısınan su genleşerek deniz seviyelerini yükseltiyor."