İÇİNDEN THOR'UN ÇEKİCİ ÇIKTI

Fakat keşfi olağanüstü yapan yalnızca miktarı değil. Hazinenin içinde gümüş külçeleri, bilezikler, takılar, kesilerek parçalara ayrılmış gümüşler ve 47 sikke veya sikke parçasının yanı sıra küçük bir Thor çekici de bulundu.

İskandinav mitolojisinin en güçlü tanrılarından Thor'un çekici Mjölnir'i, Vikinglerin inanç dünyasının en bilinen sembollerinden biri.

Üstelik bazı gümüş parçalarında haçlar ve Thor'un çekicini andıran semboller bulunuyor.

Bu ayrıntı, hazinenin gömüldüğü döneme ilişkin önemli bir ipucu veriyor: Viking dünyasında Hristiyanlığın eski İskandinav inançlarıyla yan yana var olduğu bir dönem.

Yani toprağın altındaki 18.5 kilogramlık servet, yalnızca Vikinglerin zenginliğini değil, değişen bir inanç dünyasının izlerini de taşıyor.

BİR KÜLÇENİN ÜZERİNDEKİ GİZEMLİ YAZI

Hazinedeki en dikkat çekici ayrıntılardan biri ise gümüş külçelerden birinin üzerinde. Külçenin üzerine runik işaretler kazınmış. İlk incelemelerde yazının “hutu” şeklinde okunabileceği düşünülüyor.

Ancak bunun ne anlama geldiği henüz çözülebilmiş değil. Uzmanlara göre bu ifade bir kişinin adı, sahibini gösteren bir işaret veya başka bir anlam taşıyan özel bir kayıt olabilir. Araştırmacılar runelerin Viking dünyasındaki başka örneklerle karşılaştırılmasıyla bu gizemin çözülmesini umuyor.

SİKKELER VİKİNGLERİN DÜNYASINI ORTAYA ÇIKARDI

Hazinenin içindeki yaklaşık 47 sikke ve sikke parçası da ayrı bir hikaye anlatıyor. Buluntular arasında Arap gümüş sikkeleri ve Anglo-Sakson sikkeleri bulunuyor.

Bu ayrıntı, Rebild'de saklanan gümüşün aslında çok daha uzak coğrafyalardan geldiğini gösteriyor. Viking Çağı'nda gümüş, yalnızca para olarak kullanılmıyordu. Külçeler, takılar, sikkeler ve hatta kesilerek küçültülmüş gümüş parçaları birer ödeme aracı ve değer saklama yöntemi olarak kullanılıyordu.

Bir gümüş parçanın değeri, üzerindeki şekilden çok ağırlığı ve içerdiği gümüş miktarıyla belirlenebiliyordu. Bu nedenle sikkeler bile gerektiğinde kesilebiliyor, külçeler bölünebiliyor, takılar parçalanabiliyordu. Rebild hazinesi de bu sistemin şimdiye kadar bulunan en çarpıcı örneklerinden birini sunuyor.

GÜMÜŞÜN İZLERİ DOĞUYA VE BATIYA UZANIYOR

Arkeologlara göre Arap sikkeleri, Vikinglerin doğudaki İslam dünyasıyla kurduğu bağlantılara işaret ediyor. Anglo-Sakson sikkeleri ise hikayenin diğer ucunu, İngiltere ve Kuzey Denizi'ni gösteriyor.

Dolayısıyla Rebild'de toprağın altından çıkan gümüşler, aslında Viking dünyasının ne kadar geniş bir ticaret ağına bağlı olduğunu ortaya koyuyor.

Doğuda İslam dünyasına, batıda İngiltere'ye uzanan bağlantılar sayesinde gümüş ve değerli eşyalar büyük mesafeler kat ediyor, sonunda Danimarka'nın kuzeyindeki bu bölgede bir araya geliyordu.

Daha da çarpıcı olan ise bazı sikkelerin Vikinglerin kontrolündeki İngiltere'den gelmiş olması. Araştırmacılar, hazinedeki en genç tanımlanabilir sikkelerden birinin York'ta 921-925 yılları arasında basıldığını belirtiyor. Bu da hazinenin bu tarihten önce toprağa gömülemeyeceğine ilişkin önemli bir ipucu sağlıyor.

Peki biri neden 18,5 kilo gümüşü toprağa gömdü? Şimdi arkeologların önündeki en büyük soru bu. Hazinenin tam olarak neden gömüldüğü bilinmiyor.

Bir Viking savaşçısı ya da tüccar servetini düşmanlardan korumak için saklamış olabilir. Bir yerleşim yerinin yakınında güvenli bir noktaya bırakılmış olabilir. Ya da dönemin siyasi ve askeri çalkantıları nedeniyle sahibi hazineyi toprağın altında tutmayı tercih etmiş olabilir.

Ancak bugüne kadar kimsenin geri dönüp bu serveti almadığı kesin. Ve bu nedenle hazine, bin yılı aşkın süre boyunca toprağın altında kaldı. Rebild bölgesi adeta Viking hazinesine dönüşüyor

Keşfi daha da ilginç hale getiren bir başka ayrıntı daha var. Yeni hazinenin bulunduğu Rebild bölgesinde daha önce de önemli Viking Çağı buluntuları ortaya çıkarılmıştı.

1971 yılında bölgede yaklaşık 4 kilogram gümüşten oluşan başka bir Viking hazinesi bulunmuştu.

Üstelik yalnızca iki ay önce yakınlarda bu kez altı adet Viking Çağı altın kolyesi değil, altın bilezik bulunduğu açıklanmıştı. Toplam ağırlığı 762,5 gram olan Rold Definesi, bölgenin Viking döneminde önemli bir merkez olabileceğine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi.

Arkeologlar bu nedenle Rebild bölgesinin Viking Çağı'nda sanıldığı kadar “kenarda” kalmış bir yer olmadığını düşünüyor.

Tam tersine, bölgenin İskandinavya'yı İngiltere'ye, Baltık çevresine ve İslam dünyasına bağlayan geniş ekonomik ve kültürel ağların bir parçası olduğu değerlendiriliyor.

ŞİMDİ SIRA BİN YILLIK GİZEMİ ÇÖZMEKTE

18,5 kilogramlık hazine bundan sonra Danimarka Ulusal Müzesi'nde kapsamlı değerlendirmeden geçirilecek.

Uzmanlar sikkelerin kökenlerini, gümüşün bileşimini, runik yazıları ve objelerin hangi dönemde üretildiğini inceleyecek.

Arkeologların bir başka hedefi ise hazinenin yakınında bir Viking yerleşimi, ev veya köy bulunup bulunmadığını ortaya çıkarmak.

Ancak modern yerleşim alanında bulunan keşif nedeniyle bölgede geniş çaplı bir kazı yapılması mümkün olmayabilir. Bu nedenle hazinenin hangi yapıyla veya yerleşimle bağlantılı olduğu şimdilik gizemini koruyor.

Hazinenin Danimarka'nın kültürel miras sistemi kapsamında değerlendirilmesi beklenirken, uzmanlar uzun vadede buluntuların Viking Müzesi Fyrkat'ta sergilenmesini umuyor.

Bir ev sahibinin teras yapmak için toprağı kazmasıyla başlayan hikaye, böylece Danimarka'nın en büyük Viking gümüş hazinesinin keşfiyle sonuçlandı.

Toprağın altından çıkan 18.5 kilo gümüş ise Vikinglerin yalnızca ne kadar zengin olduğunu değil, bin yıl önce dünyanın ne kadar birbirine bağlı olduğunu da gözler önüne serdi.