Rakiplerine yaydı

Uzlaşma sayesinde şirket, yöneticilerinin mahkemede ifade vermesini ve şirket içi gizli belgelerin (ürünlerin bilerek bağımlılık yapıcı tasarlandığına dair iddialar) kamuoyuna saçılmasını engelledi. Anlaşmayla Meta, TikTok, YouTube ve Snapchat’ın da benzer çocuk güvenliği önlemleri almasını talep etti. Böylece düzenleyici baskının yalnızca Meta üzerinde kalmaması ve rakiplere de yayılması ihtimali doğdu. Sonuçta Meta, mahkemeye sunulan hiç bir iddiayı kabul etmeden 18 milyar dolar ödeyerek çok daha büyük tazminat ve düzenleme risklerinden kurtuldu, temel reklam iş modelini korudu. Bu nedenle Wall Street’te birçok analist anlaşmayı “pahalı ama yönetilebilir bir çıkış” olarak değerlendiriyor.

Gelir modeli kaldı

Amerikalı analistler uzlaşmanın Meta’yı reklam hedefleme sistemi veya kişiselleştirilmiş içerik önerileri gibi gelir yaratan temel mekanizmalarını değiştirmeye zorlamıyor. Yani şirket ödeme yapmasına rağmen ana gelir modelini büyük ölçüde muhafaza etti.

CNBC’ye göre bazı analistler, büyük davanın kapanmasının Meta’nın yeni yapay zeka ürünlerini ve gelir kaynaklarını daha agresif şekilde piyasaya sürmesini kolaylaştırabileceğini değerlendiriyor.

Geniş kapsamlı feragat

New York Barosu’na kayıtlı Er Law hukuk şirketinin sahibi Ömer Er, anlaşma metninde Meta’nın hiçbir yasa ihlali, kusur veya haksız fiili kabul etmediğinin açıkça vurgulandığına dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu: “Meta bu uzlaşma sayesinde geniş kapsamlı bir ibra elde ediyor. Yani anlaşmaya katılan eyaletler, bilinen veya bilinmeyen, geçmişte ortaya çıkmış ya da gelecekte ortaya çıkabilecek ilgili tüm taleplerinden kalıcı olarak feragat ediyor. Ancak ceza hukuku ve vergi ihlalleri ile hâlihazırda devam eden bireysel ve okul davaları bu kapsamın dışında tutuluyor. Yapılan uzlaşma üçüncü taraflara dava açma hakkı tanımıyor. Dolayısıyla bu uzlaşma, ileride açılabilecek başka davalar için doğrudan bir dayanak oluşturmayacak. Ayrıca ödeme tutarının önemli bir bölümü de belirli koşullara bağlı. Yaklaşık 5,3 milyar dolarlık kısmın ödenmesi, rakip platformların (örneğin Snap, TikTok ve YouTube) benzer kısıtlamaları hayata geçirmesine bağlı olacak. Ödemeler para cezası olarak nitelendirilmiyor. Anlaşma metninde, bu ödemelerin bir para cezası veya idari yaptırım olmadığı özellikle belirtiliyor. Kademeli bir uygulama sistemi öngörülüyor.”

Ne tavizler verdi?

■ ABD’deki genç kullanıcılar 2 saat kullanım süresi sınırı.

■ Gençler için gece erişim kısıtı.

■ Okul saatlerinde bildirim sınırlaması

■ Yaş doğrulama ve ebeveyn kontrolü gibi yeni kuralları kabul etti.

■ İtibar açısından çocuk güvenliği tartışmalarının merkezinde kalmaya devam edecek.