RİSKLİ VARLIKLARA YATIRIM YASAĞI

BDDK gerekli gördüğü hallerde sistemi sıkılaştırıyor. Son düzenlemelerle şirketlerin tasarruf fon havuzlarında ve kendi hesaplarında biriken parayı riskli varlıklarda değerlendirmesine sınırlamalar getirildi. Fonlar yalnızca belirlenen düşük riskli araçlarda değerlendirilebilecek. Havuzda boşta ve getirisiz duran tutara da sınır getirildi. Yüksek tutarlı sözleşmelerin portföy içindeki ağırlığı da sınırlandırılıyor.

SİSTEM NASIL İŞLİYOR?

Sisteme katılmak isteyen vatandaş, BDDK’dan faaliyet izni bulunan şirketlerden birine başvurarak ihtiyaç duyduğu finansman tutarını belirliyor.

Ardından “çekilişli” ya da “müşteri bazlı” modellerden biri seçilerek ödeme planı oluşturuluyor. Faiz ödenmiyor ancak şirket ve sözleşmeye göre değişen organizasyon bedeli bulunuyor.

MÜŞTERİ BAZLI SÖZLEŞME: Tahsisat tarihi önceden belirleniyor. Vatandaş hangi ayda finansmana ulaşacağını bilerek plan yapabiliyor. Yüksek peşinat daha erken tahsisat sağlayabiliyor.

ÇEKİLİŞLİ SİSTEM: Gruplar oluşturuluyor, çekilişler noter huzurunda yapılıyor. Hak kazananlara şartları oluştuğunda tahsisat yapılıyor.

OTOMOBİLDE BANKAYI GEÇTİLER

MERKEZ Bankası’nın mayıs ayında yayımladığı Finansal İstikrar Raporu’na göre tasarruf finansman şirketlerinin taşıt finansmanı bakiyesi artık bankaların taşıt kredisi bakiyesini geçmiş durumda. Mart 2026 itibarıyla bu şirketlerin toplam taşıt finansmanı içindeki payı yüzde 60’ın üzerine çıktı. Konut tarafında da payları yaklaşık yüzde 10’a ulaştı. Bu finans sisteminde önemli bir değişime işaret ediyor. Makroihtiyati tedbirler bankalar üzerinden kredi kullanımını yavaşlatırken finansman talebi ortadan kalkmıyor. Vatandaş alternatif kanala yöneliyor. Yani kredi musluğu sıkıldıkça talep kaybolmuyor, kanal değiştiriyor.

BANKANIN ELİ KOLU BAĞLI

Bankalar açısından konut ve taşıt kredileri çok sayıda düzenleme ve finansal filtreye takılıyor.

Konut kredilerinde taşınmazın değeri ve enerji sınıfına göre kullanılabilecek kredi sınırlandırılıyor. Tüketicinin ya da eşinin üzerine ev varsa kredi oranları da ciddi biçimde düşüyor. Taşıtta ise aracın değerine göre kredi oranı ve vade değişiyor. Bunlara yüksek faiz, kredi notu ve gelir belgelendirme şartları eklenince geniş bir kesimin krediye erişimi zorlaşıyor.